Door Ton Crijnen, Trouw, 16 november 2002

Iedere westerse diplomaat die dezer dagen in Cairo protesteert tegen de antisemitische strekking van de nieuwe televisieserie ‘Ruiter zonder paard’ krijgt te horen dat de Egyptische regering niet kan ingrijpen in de vertoning van een kunstwerk.

En dat in een land waar de overheid alles wat haar niet zint prompt van het scherm haalt.

Heel de Arabische wereld praat over het historische docu-drama dat Egypte’s nieuwe satellietkanaal ‘Droom TV’ in 41 afleveringen op prime time uitzendt (Trouw, 15 november). De rechten zijn al doorverkocht aan zo’n twintig andere Arabische tv-zenders.

In de soap komen de beruchte, antisemitische ‘De 24 Protocollen van de wijzen van Zion’ (rond 1900 in Rusland uitgebracht) ter sprake.

De tv-serie beeldt in geromantiseerde vorm de opkomst van het Arabisch nationalisme uit en is in Egypte immens populair. De bekende Egyptische filmacteur Mohammed Soebhi speelt de hoofdrol.

De docu-soap is geproduceerd door de Arabische Radio en Televisie, die uitzendingen in heel het Midden-Oosten en verder, tot in Afrika en de Amerika’s verzorgt.

De Egyptenaren willen, als gezegd, van geen kritiek weten. Zo bestempelde Galal Duwaider, hoofdredacteur van de regime-getrouwe krant al-Akhbar, Amerikaanse en andere protesten tot ‘barbaarse aanvallen op de Egyptische en Arabische cultuur’.

Een woordvoerder van president Moebarak zei dat overheidsingrijpen gelijk zou staan aan ‘intellectueel en emotioneel terrorisme’.

Het weekblad Roz Al-Joesoef ten slotte prees ‘de moed’ van de makers duidelijk te maken dat de Protocollen nog steeds het richtsnoer vormen voor Israels rassenpolitiek.

Dit soort reacties illustreert hoezeer het antisemitisme binnen Egypte verder oploopt. Wat samenhangt met de verscherping van het Israelisch-Palestijnse conflict.

Zo meldden eind vorig jaar bladen als al-LLm dat Israel binnenkort agenten zou sturen om Egyptische meisjes met aids te besmetten.

In januari van dit jaar schreef Salahal-Din Hilmi in een blad van de overheid een artikel onder de titel ‘Alle Joden zijn bloedzuigers en ze zullen Amerika veroveren’.

In april noemde de sjeik van de Al-Azhar-universiteit en hoogste autoriteit in de soennitische wereld, Mohammed Saijjid Tantawi, Joden “vijanden van Allah, afstammelingen van apen en varkens”.

In diezelfde maand, op de 29ste, drukte het regeringsblad al-Akhbar een artikel af van Fatima Abdallah Mahmoed. Daarin kwamen de volgende zinnen voor:

“Vervloekt zijn zij (de Joden) in hemel en op aarde. Vervloekt sinds het bestaan van het menselijk geslacht. Sinds de dag dat hun moeder hen baarde. Ze zijn verdoemd voor de moord op de Profeet (…)

Wat het bedrog van de Holocaust betreft hebben veel Franse studies en analyses aangetoond dat het daarbij (de jodenmoord) slechts om een sprookje, een leugen en vervalsing gaat, dat wil zeggen om een scenario met uitgedachte scenes en enkele vervalste foto’s die met de werkelijkheid niets van doen hebben (…) Hitler is geheel onschuldig”.

In mei liet de Saoedi-Egyptische satellietzender Iqraa een driejarig meisje Joden eveneens voor apen en varkens uitmaken.

De interviewer vroeg: “Wie zegt dat?”

Het kind: “Onze God.”

“Waar zei Hij dat?”

“In de Koran.”

Waarna de interviewer uitriep: “Geen ouders konden wensen dat Allah hun een geloviger meisje gaf dan zij. Moge Allah haar en haar vader en moeder zegenen.”

Maar, verzekerde het gerenommeerde Egyptische weekblad al-Ahram al-Arabi op 17 augustus, “het antisemitisme is een van die legendarische mythen die elke grondslag ontberen”.

Inmiddels is er een nieuwe Egyptische verfilming op komst. Ditmaal van het boek ‘De matses van Zion’ van de Syrische minister van defensie en sterke man Moestafa Tlass.

Dit antisemitische werk beschrijft het “historische feit dat in 1840 Joden in Damascus een priester en zijn assistent hebben omgebracht om in hun bloed het Pesach-brood te bakken”.

Van het boek zijn al 140000 exemplaren verkocht. Het beleeft nu zijn achtste druk die in vele Arabische landen uitkomt en bleek vorige maand, op de boekenbeurs van de Syrische hoofdstad, het meest gevraagde ‘non-fictieboek’.